لیست مقالات >> جلد 13،شماره 1
شماره عنوان نویسنده / نویسندگان چکیده اصل
1(AHP)سمیه نعمتی*، ناصر عبدی

نویسندگان :سمیه نعمتی*، ناصر عبدی
چکیده مقاله :

منطقه مورد مطالعه، حوضه آبريز سد ستارخان اهر، در 15 كيلومتري غرب شهر اهر در استان آذربايجان شرقي و بر روي رودخانه اهرچاي قرار دارد. با توجه به مستعد بودن منطقه نسبت به زمين­لغزش­ و وجود لغزش‌هاي زياد در منطقه، شناسايي عوامل موثر در وقوع این پدیده طبیعی و شناخت مناطق مستعد زمین­لغزش­ بسیار ضروری مي‌باشد. استفاده از روش‌های مختلف جهت شناسایی مکان‌ها با خطر لغزش بالا، می­تواند به جلوگیری از لغزش و کاهش خسارات ناشی از این پدیده طبیعی کمک کند. در این مطالعه برای پهنه­بندی خطر زمین­لغزش و تحلیل ریسک وقوع آن از روش­های شاخص همپوشانی و تحلیل سلسله مراتبی (AHP) استفاده شده است. بدین منظور ابتدا نقشه زمین­لغزش­های منطقه با استفاده از عکس­های هوایی و بازدیدهای میدانی تهیه شد.سپس به منظور تهیه نقشه‌های موضوعی در محیط نرم افزار GIS و تهیه نقشه آسیب­پذیری، تعداد 8 فاکتور کنترل­کننده شامل لیتولوژی، مقدار شیب، جهت شیب، کاربری اراضی،میانگین بارش ماهیانه، نزدیکی به گسل‌ها، فاصله از آبراهه و ارتفاع، بر اساس ارتباط آنها با وقوع زمین ­لغزش، انتخاب و مورد بررسی قرار گرفت. ضمن بررسی نقش این فاکتورها در وقوع زمین­لغزش، هر فاکتور به چندین کلاس طبقه­بندی شده و مقادیر وزنی هر عامل به ترتیب به لایه‌های رستری و کلاس‌های مرتبط اختصاص داده شد و از دو روش شاخص همپوشانی و تحلیل سلسله مراتبی (AHP) استفاده گردید. پس از همپوشانی لایه­های مختلف در محیط GIS و تهیه نقشه احتمال وقوع زمین ­لغزش با استفاده از دو روش مذکور، محدوده مورد مطالعه به چهار پهنه متفاوت مستعد وقوع زمین ­لغزش تقسیم­بندی شده است. نتایج حاصل بیانگر قرارگیری حدود 38 درصد از محدوده در پهنه با خطر زمین ­لغزش زیاد است. 4 درصد از منطقه نیز در محدوده مستعد لغزش خیلی زیاد قرار می­گیرد. این نتایج نشانگر مخاطره­آمیز بودن محدوده به لحاظ پدیده طبیعی لغزش می‌باشد و بایستی در میزان رسوبزایی، طول عمر سد و احداث هر گونه سازه در آینده مد نظر قرار گیرد.